۱۶ آبان ۱۴۰۳
گروهبندی مشاغل مالیاتی ۱۴۰۳، برمبنای نوع فعالیت و درآمد حاصل از فروش کالا و خدمات مشاغل بوده، نه نوع صنف آنها.
گروهبندی مشاغل مالیاتی اشخاص حقیقی، بسته به نوع فعالیت و درآمد حاصل از فروش آنها به سه گروه مؤدیان گروه اول، دوم و سوم، تقسیم میشوند؛ اما اشخاص حقوقی، دارای گروهبندی نبوده و همواره درصد ثابتی را بابت مالیات میپردازند.
قانون مالیاتهای مستقیم، در بخش مالیات بر درآمد مشاغل، اقدام به گروهبندی مشاغل مالیاتی کرده تا براساس آن میزان مالیات مشاغل مختلف مشخص گردد. البته تا قبل از سال ۱۳۹۴ شمسی مبنای این تقسیمبندی براساس صنف و نوع شغل بود. اما پس از آن به جهت ایجاد بهتر عدالت مالیاتی این مبنا تغییر کرد و با انتخاب معیاری دوگانه، نوع و حجم فعالیت جایگزین آن شد.
از آنجا که تکالیف مالیاتی بسیار مهم بوده و عدم آشنایی با آن ممکن است تبعات منفی برای مؤدی در پی داشته باشند، بهتر است تا با ما در این مقاله همراه باشید و از گروهبندی مالیاتی مشاغل و نتایج حقوقی آن مطلع شوید.
در ماده ۹۵ قانون مالیاتهای مستقیم بیان شدهاست که صاحبان مشاغل یا همان اشخاص حقیقی موضوع این فصل موظفند دفاتر و یا اسناد و مدارک حسب مورد را که با رعایت اصول و ضوابط مربوط از جمله اصول و ضوابط مربوط به تنظیم دفاتر تجاری موضوع قانون تجارت در خصوص تجار تنظیم میگردد برای تشخیص درآمد مشمول مالیات، نگهداری و اظهارنامه مالیاتی خود را بر اساس آنها تنظیم کنند.
آییننامه اجرائی مربوط به نوع دفاتر، اسناد و مدارک و روشهای نگهداری آنها اعم از ماشینی(مکانیزه)، دستی و نمونه اظهارنامه مالیاتی با توجه به نوع و حجم فعالیت حسب مورد برای مؤدیان مذکور و نیز نحوه ارائه آنها برای رسیدگی و تشخیص درآمد مشمول مالیات به مراجع ذیربط، توسط سازمان امور مالیاتی کشور تهیه شده و به تصویب وزیر امور اقتصادی و دارایی رسیدهاست.
با توجه به این آییننامه، مشاغل به ۳ گروه تقسیم شدهاند که هر یک از این گروهها دارای تکالیف مختص به خود هستند. پس مشخص شد که گروهبندی مالیاتی مشاغل از کجا نشأت میگیرد. در ادامه با هر یک از این ۳ گروه آشنا خواهید شد.
صاحبان کسبوکارهای بزرگ و پردرآمد
کلیه اشخاص حقیقی و صاحبان مشاغلی که یکی از سه شرط زیر را داشته باشند، جزء مشاغل گروه اول مالیاتی یا مشاغل گروه الف مالیاتی محسوب میشوند:
درآمد ابرازی آنها (اعم از فروش کالا و یا فروش توأم کالا و ارائه خدمات) براساس اظهارنامه مالیاتی عملکرد دو سال قبل آنها بیش از مبلغ ۳۰۰ میلیارد ریال (۳۰.۰۰۰.۰۰۰.۰۰۰ تومان) باشد. (بر اساس جزء ۹ بند الف ماده ۲ آییننامه اجرایی ماده ۹۵ ق.م.م)
مثال: مبنای گروهبندی سال ۱۴۰۲، مبلغ فروش و سایر درآمدهای مندرج در اظهارنامه عملکرد سال ۱۴۰۰ است.
آخرین درآمد قطعی شده (فروش کالا یا فروش توأم کالا و ارائه خدمات آنها) بیش از ۳۰۰ میلیارد ریال باشد؛ معیار سنجش درآمد قطعی شده، برگ قطعی مالیات ابلاغی به مؤدی یا نماینده قانونی او تا پایان دیماه سال قبل است.
مثال: برای عملکرد سال ۱۴۰۲، آخرین درآمد قطعیشده تا پایان دیماه سال ۱۴۰۱، موردبررسی قرار میگیرد.
اشخاص حقیقی و صاحبان مشاغل زیر فارغ از حجم فعالیتشان جزء اشخاص حقیقی گروه اول هستند:
صاحبان کسبوکارهای با درآمد متوسط و بالا
بر اساس بند ب ماده ۲ آییننامه اجرایی ماده ۹۵ قانون مالیات مستقیم (ق.م.م)، مشاغل گروه دوم مالیاتی یا مشاغل گروه ب مالیاتی کلیه اشخاص حقیقی و صاحبان مشاغلی را در برمیگیرد که یکی از دو شرط زیر را داشته باشند:
درآمد ابرازی آنها (اعم از فروش کالا و یا فروش کالا و ارائه خدمات) بر اساس اظهارنامه مالیات بر عملکرد دو سال قبل، بیشتر از ۱۰۰ میلیارد ریال و کمتر یا برابر با ۳۰۰ میلیارد ریال باشد.
آخرین درآمد قطعی شده (فروش کالا یا فروش کالا و ارائه خدمات) آنها بر اساس برگ قطعی مالیات ابلاغی تا پایان دیماه سال قبل، بین ۱۰۰ میلیارد ریال تا ۳۰۰ میلیارد ریال باشد.
گروه سوم در واقع کسانی هستند که در دو دسته بالا جای نگرفتهاند. صاحبان مشاغلی که در گروههای اول و دوم قرار نمیگیرند جزو گروه سوم محسوب میشوند.
برای تعیین گروه مالیاتی به چند نکته باید توجه داشت. اول این که آیا عنوان شغل شما در عناوین گروه اول است یا خیر؟ اگر عنوان شغلی در این دسته ذکر شدهباشد، فارغ از حجم درآمد شما در دسته و گروه اول مالیاتی قرار دارید. نکته دوم برای تعیین گروه مالیاتی، توجه به درآمد ابرازی (فروش کالا یا فروش توأم کالا و ارائه خدمت) براساس اظهارنامه مالیاتی عملکرد دو سال قبل (اظهارنامه تسلیمی خردادماه هر سال مبنای تعیین گروه بندی سال بعد از تسلیم اظهار نامه عملکرد است. به عنوان مثال مبلغ فروش و سایر درآمدهای مندرج در اظهارنامه مالیاتی عملکرد سال ۱۳۹۷ مبنای گروهبندی سال ۱۳۹۹ است) یا آخرین درآمد قطعی شده( فروش کالا یا فروش توأم کالا و ارائه خدمت) خواهد بود. بر اساس اینکه درآمد ابرازی شما یا درآمد قطعی شده شما چه میزان است، شما در یکی از ۳ گروه بالا قرار خواهید گرفت.
باید توجه داشت که موارد بالا در مورد مشاغلی است که به فروش کالا یا فروش کالا و خدمات بصورت همزمان میپردازند. اما در مورد مشاغل صرفاً خدماتی، در مواردی که مؤدیان صرفاً به فعالیت ارائه خدمت اشتغال داشته باشند، پنجاه درصد (۵۰%) نصابهای تعیین شده مبنای گروه بندی است.
همچنین صاحبان مشاغل و حرف موضوع این آییننامه در اولین سال ایجاد (تأسیس) به استثناء مؤدیانی که به واسطه موضوع فعالیت جزو گروه اول طبقهبندی شدهاند، جزو گروه سوم محسوب و از سال سوم فعالیت به بعد میبایست بر اساس نصابهای مقرر طبقهبندی شده و نسبت به انجام تکالیف قانونی عمل نمایند.
ممکن است این سوال برایتان پیش آید که فایده این تقسیم بندی چیست؟ در پاسخ باید گفت که قانون برای هر یک از این گروهها تکالیفی در نظر گرفته است که باید مورد توجه قرار بگیرد.
صاحبان مشاغل این گروه و کلیه اشخاص حقوقی موظفاند:
نکته: اسناد و مدارک باید با رعایت مقررات مربوط به پلمپ دفاتر، ثبت رویدادها و نگهداری آنها، نگهداری و بایگانی شوند.
این گروه باید اسناد و مدارک مربوط به معاملات خود در هرسال مالیاتی را با شرایط زیر جمعآوری و نگهداری نمایند:
این گروه نیز باید اسناد و مدارک مربوط به معاملات خود را با شرایط زیر جمعآوری و نگهداری نمایند:
گروهبندی مشاغل مالیاتی ۱۴۰۳ بر مبنای نوع فعالیت و درآمد حاصل از فروش کالا و خدمات مشاغل است. بر اساس نوع صنف آنها نیست
خیر، اشخاص حقوقی دارای گروهبندی مالیاتی نیستند. همواره درصد ثابتی را بابت مالیات میپردازند.
قبل از سال ۱۳۹۴، گروهبندی بر اساس نوع شغل انجام میشد. پس از آن، این مبنا تغییر کرد و نوع و حجم فعالیت جایگزین شد.
صاحبان کسبوکارهای بزرگ و پردرآمد که درآمد ابرازی آنها بیش از ۳۰۰ میلیارد ریال باشد، مشمول این گروه هستند. همچنین، اشخاص حقیقی که دارای کارت بازرگانی، کارخانهها، هتلهای سه ستاره و بالاتر، بیمارستانها، صرافیها و فروشگاههای زنجیرهای هستند، نیز شامل میشوند.
گروه دوم مالیاتی مشاغل شامل افرادی است که درآمد ابرازی آنها بین ۱۰۰ تا ۳۰۰ میلیارد ریال باشد یا آخرین درآمد قطعی آنها در این بازه قرار گیرد.
باید به عنوان شغل در گروه اول توجه شود. همچنین باید درآمد ابرازی یا درآمد قطعی شده براساس اظهارنامه مالیاتی عملکرد دو سال قبل بررسی شود.
این گروه موظف به ارائه کلیه دفاتر روزنامه و کل، صورتحساب سود و زیان و ترازنامه هستند.
این گروه باید اسناد و مدارک مربوط به معاملات خود را جمعآوری و نگهداری کند. از جمله نگهداری اسناد درآمدی و هزینهای، و تهیه صورت درآمد و هزینه ماهانه و سالانه.
گروه سوم باید اسناد و مدارک مربوط به درآمد و هزینههای خود را نگهداری کند. همچنین خلاصه درآمد و هزینه سالانه را تهیه و تنظیم نمایند.